# Ministerstwo Kultury potwierdza atak na system SOP i możliwy wyciek danych użytkowników Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego potwierdziło atak hakerski z 6 października na System Obsługi Programów, w którym jest ok. 24 tys. kont. Resort nie wyklucza wycieku danych, w tym numerów PESEL i rachunków bankowych, choć nie znalazł śladów ich kopiowania. - Adres: - Rodzaj: Streszczenie - Data publikacji: 04.11.2026 - Aktualizacja: 06.11.2026 - Kategoria: [Incydenty](https://pelnomocnikcyber.pl/kategorie/incydenty/) - Redakcja: [Paweł Rosół](https://pelnomocnikcyber.pl/autor/pawel-rosol/) - Źródło: [CyberDefence24](https://cyberdefence24.pl/cyberbezpieczenstwo/cyberataki/atak-hakerski-na-rzadowy-system-mozliwy-wyciek-danych-tysiecy-osob) (4 listopada 2026) - Licencja: [CC BY 4.0](https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.pl) Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego potwierdziło atak hakerski na System Obsługi Programów (SOP). Przez SOP instytucje i inne uprawnione podmioty składają wnioski o dofinansowanie w ramach Programów Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, a przez portal SOP-stypendia składa się wnioski o stypendia ministra. Według zawiadomienia o naruszeniu ochrony danych osobowych, które resort umieścił na stronach obu portali, 6 października między godziną 11 a 16 doszło do „zamierzonego ataku hakerskiego na aplikację SOP na serwerze podmiotu przetwarzającego, któremu administrator powierzył przetwarzanie danych osobowych”. Dane użytkowników mogły zostać udostępnione osobie nieuprawnionej w wyniku „luki w systemie informatycznym”. Ministerstwo pisze, że naruszenie wykryto tego samego dnia. ABW przekazała PAP, że zespół CSIRT GOV zidentyfikował naruszenie bezpieczeństwa strony sopprogramy.mkidn.gov.pl 7 października i przekazał resortowi rekomendacje techniczne. Pierwszy komunikat resort opublikował na gov.pl 9 października. Pisał w nim o nieuprawnionym dostępie do systemu i trwającej analizie, ale nie podał liczby użytkowników ani rodzaju danych. Liczby kont podał dopiero teraz rzecznik resortu Piotr Jędrzejowski w rozmowie z PAP: w SOP zarejestrowanych jest **ok. 24 tys. użytkowników**, z tego ok. 14 tys. kont dotyczy programów ministra, a ok. 10 tys. stypendiów. Rzecznik mówi, że w samym systemie nie zidentyfikowano śladów kopiowania danych ani przesyłania ich na zewnątrz, ale wycieku nie można wykluczyć. Według zawiadomienia naruszenie mogło objąć imię i nazwisko, adres zamieszkania, adres zameldowania i adres związany z prowadzoną działalnością, numer telefonu, adres e-mail, numer PESEL, numer i serię dokumentu tożsamości, obywatelstwo, kraj oraz numer rachunku bankowego. Nie objęło danych szczególnych kategorii z art. 9 RODO ani danych z art. 10 RODO. Resort ocenia, że naruszenie może powodować wysokie ryzyko naruszenia praw lub wolności użytkowników, i dlatego zawiadamia ich na podstawie art. 34 RODO. Zaleca ostrożność wobec e-maili, SMS-ów i telefonów dotyczących danych, nieprzekazywanie nikomu haseł ani kodów autoryzacyjnych, zmianę hasła, obserwowanie rachunku bankowego, zastrzeżenie numeru PESEL i rozważenie wymiany dokumentu tożsamości. Resort wyłączył SOP Programy, zablokował dostęp do danych i pracuje nad załataniem wykorzystanej podatności. Incydent zgłosił do CSIRT GOV, prowadzonego przez Szefa ABW, i do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. ABW prowadzi analizę techniczną przyczyn i okoliczności zdarzenia, a UODO analizuje zgłoszenie naruszenia. Ministerstwo przygotowało awaryjną procedurę, która pozwala realizować przyznane dofinansowania i rozliczać bieżące projekty bez SOP. Rzecznik zapowiada, że system wróci po zakończeniu prac technicznych i przetestowaniu zabezpieczeń, w tym testach penetracyjnych; daty nie podano. Nabory do programów ministra na 2027 rok zostaną ogłoszone później. Jeśli powierzasz dane osobowe podmiotowi przetwarzającemu, sprawdź, kto utrzymuje aplikację na jego serwerze i kto ją aktualizuje. ## Aktualizacja z 5 listopada 2026 ABW przekazała PAP, że strony, na których działa SOP, zostały wyłączone i „pozostaną niedostępne do czasu wdrożenia przez MKiDN odpowiednich działań naprawczych oraz zabezpieczających”. Rzecznik resortu dodał, że awaryjna procedura rozliczania przyznanych dofinansowań jest dopiero na etapie przekazywania wnioskodawcom, których dotyczy. Doprecyzowanie do zaleceń dla użytkowników: według relacji PAP resort zaleca zmianę hasła, jeśli było używane także do innych kont internetowych, a nie w każdym przypadku. W komunikacie do użytkowników resort wskazuje, że ujawnione dane mogą posłużyć do podszywania się, próby oszustwa, wyłudzenia kredytu lub zaciągnięcia innego zobowiązania. Skala systemu: SOP wdrożono jesienią 2024 r., a w naborach na 2025 r. zgłoszono przez niego ponad 13 tys. projektów do 32 programów. Na ich dofinansowanie resort przeznaczył **537 mln zł**. ## Aktualizacja z 6 listopada 2026 Ostrzeżenia dla użytkowników SOP przekazują dalej także instytucje, których dane trafiały do systemu. Według bnbn.pl Akademia Muzyczna w Poznaniu napisała 29 października, że przy przetwarzaniu numeru PESEL i danych dokumentu tożsamości naruszenie może oznaczać wysokie ryzyko nadużyć, w tym wyłudzenia kredytu. Doprecyzowanie do zalecenia o **zastrzeżeniu numeru PESEL**: bnbn.pl, powołując się na portal gov.pl, podaje, że od 1 czerwca 2024 r. banki i inne instytucje finansowe muszą sprawdzić, czy numer jest zastrzeżony, zanim zawrą z klientem umowę kredytu lub pożyczki. Zastrzeżenia można dokonać bezpłatnie w urzędzie gminy lub w aplikacji mObywatel. Pełnoletnia osoba może też bezpłatnie sprawdzić, kto i kiedy weryfikował jej numer. Zamówienie historii przez mObywatel trafia na skrzynkę e-Doręczeń w ciągu maksymalnie dziewięciu godzin. ABW zastrzega, że analiza techniczna nie została jeszcze zamknięta. Resort zapowiada uruchomienie SOP „niezwłocznie” po zakończeniu prac i testów bezpieczeństwa, ale daty nie podał. ## Źródła - [MKiDN: Zawiadomienie o naruszeniu ochrony danych osobowych (strona SOP Programy)](https://sopprogramy.mkidn.gov.pl/) - [MKiDN: Komunikat dotyczący naruszenia bezpieczeństwa danych w systemie SOP (9 października 2026)](https://www.gov.pl/web/kultura/komunikat-dotyczacy-naruszenia-bezpieczenstwa-danych-w-systemie-sop) - [Interia (PAP): Cyberatak uderzył w system ministerstwa. Stawką są dane tysięcy osób](https://biznes.interia.pl/gospodarka/news-cyberatak-uderzyl-w-system-ministerstwa-stawka-sa-dane-tysie,nId,23568558) - [CyberDefence24: Atak hakerski na rządowy system. Możliwy wyciek danych tysięcy osób](https://cyberdefence24.pl/cyberbezpieczenstwo/cyberataki/atak-hakerski-na-rzadowy-system-mozliwy-wyciek-danych-tysiecy-osob) - [RMF24: Cyberatak na system do rozliczania dotacji. Możliwy wyciek danych](https://www.rmf24.pl/fakty/polska/news-cyberatak-na-system-do-rozliczania-dotacji-mozliwy-wyciek-da,nIdn,1024688) - [Telepolis: Cyberatak na rządową platformę. Możliwy wyciek danych](https://www.telepolis.pl/tech/bezpieczenstwo/cyberatak-ministerstwo-kultury-wyciek-danych) - [WNP.pl: Po cyberataku nie działa system rozliczeń dotacji resortu kultury](https://www.wnp.pl/rynki/mkidn-system-rozliczen-dotacji-nie-dziala-po-cyberataku-resort-uruchomil-awaryjna-procedure,1116079.html) - [Puls HR: System SOP wyłączony po cyberataku. „Zalecamy rozważenie wymiany dokumentu tożsamości” | pulshr.pl](https://www.pulshr.pl/kadry-w-administracji/system-sop-wylaczony-po-cyberataku-zalecamy-rozwazenie-wymiany-dokumentu-tozsamosci,123000.html) - [bnbn.pl: Hakerzy włamali się do systemu tego ministerstwa. Tysiące Polaków powinny zastrzec PESEL](https://bnbn.pl/cyberatak-mkidn-system-sop-wyciek-danych-pesel-dotacje/) - [ESKA.pl: Cyberatak na Ministerstwo Kultury. Wyciek danych 24 tys. osób i paraliż systemu SOP](https://www.eska.pl/news/biznes/cyberatak-na-ministerstwo-kultury-wyciek-danych-24-tys-osob-i-paraliz-systemu-sop-aa-euus-uh6a-W5fm.html) ## Pojęcia w tym tekście - [CSIRT](https://pelnomocnikcyber.pl/slownik/csirt/): Zespół reagowania na incydenty bezpieczeństwa komputerowego. Na poziomie krajowym działają trzy: CSIRT GOV (Szef ABW), CSIRT MON (Minister Obrony Narodowej) i CSIRT NASK (NASK-PIB). - [RODO](https://pelnomocnikcyber.pl/slownik/rodo/): Rozporządzenie (UE) 2016/679 o ochronie danych osobowych. Tematy RODO omawiam na pawel.rosol.pl; tutaj pojawia się przy incydentach, które są też naruszeniem ochrony danych. - [Podatność](https://pelnomocnikcyber.pl/slownik/podatnosc/): Słabość produktu lub usługi ICT, którą można wykorzystać do ataku. Znane podatności dostają identyfikatory CVE, a te wykorzystywane w atakach trafiają do katalogu KEV. - [Incydent](https://pelnomocnikcyber.pl/slownik/incydent/): Zdarzenie, które szkodzi albo może zaszkodzić bezpieczeństwu systemów informacyjnych. Zgłaszać trzeba nie każdy incydent, tylko incydent poważny. - [Urząd Ochrony Danych Osobowych](https://pelnomocnikcyber.pl/slownik/uodo/): Urząd obsługujący Prezesa UODO, który jest organem nadzorczym w rozumieniu RODO. Tutaj pojawia się przy incydentach, które są też naruszeniem ochrony danych osobowych. ## Jak powstała ta wiadomość Szkic tej wiadomości przygotował model językowy na podstawie źródeł zebranych 4 listopada 2026; tekst sprawdził i zatwierdził autor przed publikacją.